ODF

Inhoudsopgave

    Status

    Lijst status
    • ‘Verplicht (pas toe of leg uit’) betekent dat de standaard verplicht moet worden uitgevraagd en toegepast volgens de Instructie rijksdienst bij aanschaf ICT-diensten of ICT-producten.
    • ‘Aanbevolen’ betekent dat dit een gangbare of opkomende standaard is waarvan het Forum Standaardisatie het gebruik aanbeveelt.
    • ‘In behandeling’ wil zeggen dat de standaard wordt getoetst voor opname op de lijst.
    • ‘Archief’ betekent in het verleden op de lijst gestaan heeft of in behandeling geweest is en nu niet (meer) verplicht of aanbevolen is.
    Verplicht (pas toe leg uit)
    Functioneel toepassingsgebied

    Beschrijft de toepassing(en) waarvoor het gebruik van de standaard verplicht is of aanbevolen wordt (afhankelijk van de lijststatus).

    Voor de uitwisseling van reviseerbare documenten.

    Organisatorisch werkingsgebied

    Benoemt de organisaties waarvoor de verplichting geldt.

    Overheden en instellingen uit de publieke sector.

    Europese status

    ‘Ja’ betekent dat de standaard is erkend door het Multi Stakeholder Platform on ICT Standardisation van de Europese Commissie.

    Nee

    Nut en werking

    Typering
    Format documentbewerking
    Nut

    ODF is een applicatie- en leveranciers-onafhankelijke, duurzaam toegankelijke documentstandaard.  Ook in de toekomst blijven ODF bestanden toegankelijk, ongeacht de kantoorapplicaties die op dat moment al dan niet worden ondersteund.

    ODF bestanden hebben een structuur waardoor ze gemakkelijk te exporteren zijn naar PDF documenten die voldoen aan duurzaamheids- en toegankelijkheidsrichtlijnen. Dankzij deze structuur kunnen zoekmachines ODF bestanden goed indexeren en vinden.

    Alle gangbare kantoorapplicaties kunnen ODF bestanden lezen en schrijven. Het gebruik van het standaardformaat ODF staat los van het al dan niet gebruiken van vrije of open source kantoorapplicaties.

    Werking

    ODF beschrijft een verzameling op XML gebaseerde open formaten voor tektsen, spreadsheets, presentaties en graphics. ODF scheidt inhoud van opmaak door het gebruik van style sheets, en lijkt in dit opzicht op HTML en CSS. Een ODF bestand is een gecomprimeerd ZIP archief dat verschillende XML bestanden bevat, waaronder gebruikelijk 'content.xml' (de inhoud) en 'styles.xml' (de opmaak).

    ODF heeft de interessante eigenschap dat het andere bestandsformaten zoals PDF kan inkapselen. Zo is het mogelijk om een document in ODF met z'n PDF representatie in hetzelfde ODF bestand op te slaan.

    Domein
    Trefwoorden

    Detailinformatie

    Volledige naam

    Open Document Formaat

    Versie
    1.2
    Specificatiedocument
    Beheerorganisatie
    OASIS

    Toepassing

    Hulpmiddelen

    Vrij beschikbare hulpmiddelen en software die de adoptie van de standaard ondersteunen. Dit kunnen zijn: referentie-implementaties, open source libraries, test tools, e.d.

    Conformiteitstest

    Hulpmiddelen of processen waarmee producten kunnen worden getest op conformiteit met de standaard.

    Toetsingsinformatie

    Toelichting bij opname

    Het Forum Standaardisatie adviseert twee open standaardformaten voor afbeeldingen in ODF bestanden:

    • PNG is een open standardformaat voor afbeeldingen dat gebruik maakt van exact omkeerbare datacompressie ('lossless compression').
    • JPEG is een open standaardformaat voor afbeeldingen dat gebruik maakt van niet-omkeerbare datacompressie ('lossy compression').

    Deze standaarden staan niet afzonderlijk in de 'pas-toe-of-leg-uit' lijst.

    In 2017 besloot het Forum Standaardisatie een standaardsyntaxis toe te passen op de beschrijving van de functioneel toepassingsgebieden van standaarden op de ‘Pas toe of leg uit’-lijst. Aan de hand van deze syntaxis hebben we het functioneel toepassingsgebied van deze standaard ODF  aangepast. Dit is bekrachtigd door het Overheidsbrede Beleidsoverleg Digitale Overheid (OBDO) op 25 mei 2018. Een toelichting treft u in dit document.

    Adoptieadviezen

    De formele adoptieadviezen die het Forum Standaardisatie meegeeft bij plaatsing op de lijst open standaarden.

    Bij de opname op de 'pas-toe-of-leg-uit'' lijst deed het College Standaardisatie de volgende oproepen ten aanzien van de adoptie van de standaard:

    1. Het opnieuw onderschrijven dat burgers en bedrijven mogen eisen dat een overheidsorganisatie een officebestand in ODF aanlevert en dat zij het recht hebben documenten in ODF aan te leveren.
    2. Het door Bureau Standaardisatie laten uitwerken van een plan  voor het voortzetten van de ondersteunende activiteiten rondom de adoptie van ODF (o.a. het actualiseren van de  ‘Handreiking Open Documentformaten voor de Overheid’), zoals werden ontplooid door het programmabureau ‘Nederland Open in Verbinding’. Dit gebeurd samen met partijen in de community (zoals de OpenDoc Society en de ODF gebruikersgroep voor overheden)  Het uitgangspunt hierbij moet zijn dat het Forum  een faciliterende rol heeft en dat de activiteiten zoveel mogelijk een plaats krijgen bij de diverse community-partijen.
    3. Het oproepen van verantwoordelijke ministeries om in regelgeving te verwijzen naar standaarden op de lijst voor ‘Pas toe of leg uit’ (en niet naar specifieke producten zoals Microsoft Excel) en waar nodig bestaande regelgeving hier op aan te passen.
    4. Het oproepen van standaardisatie-organisatie OASIS om het versiebeheer van ODF zodanig in te richten dat onduidelijkheid  over verschillende versies kan worden weggenomen.

     

    Uitstekend beheer
    Consultatie

    110805-Consultatiedocument_ODF_0_0

    PDF Document | 384.94 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Expertadvies

    110805_Expertadvies_ODF_0

    PDF Document | 306.15 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Consultatie

    110915_Consultatiereacties_ODF_01_0

    PDF Document | 694.96 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Aanmelding

    Aanmelding_ODF_0

    PDF Document | 111.16 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Definitief

    Agp-4b-Hamerstuk-Standaardisatie-OBDO-24-mei-2018_20

    PDF Document | 158.03 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Toelichting

    CS_12-06-06B_advies_ODF_0

    PDF Document | 238.08 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Toelichting

    FS30-02-05_notitie_open_standaarden

    PDF Document | 50.85 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Toelichting

    FS32-06-05_Oplegnotitie_open_standaarden_0

    PDF Document | 44.04 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Oplegnotitie

    FS32-06-05_Oplegnotitie_open_standaarden_0

    PDF Document | 44.04 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Brief

    FS32-06-05B_Brief_ODF

    PDF Document | 88.1 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Toelichting

    FS_34-10-04_Oplegnotitie_open_standaarden

    PDF Document | 215.09 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Expertadvies

    FS_34-10-04f._ODF

    PDF Document | 178.19 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Aanmelding

    FS_34-10-04g._Brief_aanmelder_ODF_0

    PDF Document | 159.01 KB
    12 maart 2020 (13:50)
    Datum van besluit

    Datum waarop het Overheidsbreed Beleidsoverleg Digitale Overheid (OBDO) heeft besloten de standaard op de lijst te plaatsen.

    15-06-2012

    Datum van aanmelding

    Datum waarop een organisatie de standaard heeft aangemeld voor opname op de lijst van aanbevolen of verplichte open standaarden. Als een standaard voldoet aan de criteria om in behandeling genomen te worden, vindt een toetsingsprocedure plaats. Deze duurt ongeveer een 6 maanden.

    15-11-2010

    Overig

    Toelichting

    ODF is het voorgeschreven formaat voor het uitwisselen van reviseerbare (bewerkbare) documenten. In geval van het uitwisselen van niet reviseerbare documenten zijn de formaten PDF 1.7 en PDF/A beschikbaar.

    ODF beschrijft verschillende bestandsformaten, allen gebaseerd op XML en ZIP archivering: .odt voor tekstdocumenten, .ods voor spreadsheets, .odp voor presentaties en .odg voor graphics.

    ODF documenten kunnen afbeeldingen bevatten. Hiervoor zijn de open standaardformaat JPEG of PNG aangewezen (zie Toetsingsinformatie onder).

    Waarvoor geldt de verplichting

    Bij de aanschaf of ontwikkeling van (kantoor)software voor de bewerking van documenten die worden uitgewisseld met burgers, bedrijven of andere overheidsorganisaties.

    Deze (kantoor)software moet ODF volledig ondersteunen en mag daarnaast andere (zoals leveranciersafhankelijke) documentformaten ondersteunen.

    De verplichting geldt niet voor (kantoor)software waarmee alleen documenten worden bewerkt die binnen een organisatie worden uitgewisseld.

    Sjabloon-bestektekst

    Voor Inkoop zal ODF met name voorkomen onder de volgende categorieën en CPV codes:

    • 48300000-1 Software voor het maken van documenten, tekeningen, afbeeldingen, dienstregelingen en productiviteit
    • 72212300-2 Diensten voor ontwikkeling van software voor het maken van documenten, tekeningen, afbeeldingen, dienstregelingen en productiviteit
    • 72512000-7 Documentbeheerdiensten
    • 72330000-2 Diensten voor inhouds- of datastandaardisatie en –classificatie
    • 30232100-5 Printers en plotters
    • 48773000-7 Printersoftware-faciliteiten
    • 48824000-0 Printerservers
    • 30216110-0 Scanners voor computergebruik
    • 48318000-0 Scannersoftware
    • 79999100-4 Scanningsdiensten